Rejestr wypadków przy pracy - wzór, obowiązki pracodawcy i postępowanie powypadkowe krok po kroku
Co to jest rejestr wypadków przy pracy i co musi zawierać
Rejestr wypadków przy pracy to dokument, który każdy pracodawca ma obowiązek prowadzić niezależnie od wielkości firmy i branży. Podstawą prawną jest art. 234 Kodeksu pracy oraz Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy (Dz.U. 2009 nr 105 poz. 870, z późn. zm.) - to ono w par. 16 precyzuje, co rejestr ma zawierać.
Zgodnie z rozporządzeniem w rejestrze musisz odnotować:
Rejestr prowadzi się dla każdego wypadku przy pracy, niezależnie od jego ciężkości - również dla zdarzeń lekkich, które nie wiążą się z długą absencją. Brak rejestru albo niekompletne wpisy to jedno z częstszych ustaleń kontroli Państwowej Inspekcji Pracy.
Postępowanie powypadkowe krok po kroku
Po zgłoszeniu wypadku pracodawca ma kilka obowiązków do wykonania w określonej kolejności.
1. Zabezpieczenie miejsca wypadku. Do czasu ustalenia okoliczności nie wolno zmieniać położenia maszyn, urządzeń i innych przedmiotów związanych ze zdarzeniem - chyba że jest to konieczne do ratowania poszkodowanych lub zapobieżenia kolejnemu wypadkowi.
2. Powołanie zespołu powypadkowego. W standardowym składzie znajduje się pracownik służby BHP oraz społeczny inspektor pracy. Jeśli firma nie ma służby BHP, jej zadania przejmuje pracodawca, wyznaczony pracownik lub specjalista spoza zakładu. Jeśli w firmie nie działa społeczna inspekcja pracy, w skład zespołu wchodzi przedstawiciel pracowników z aktualnym szkoleniem BHP.
3. Ustalenie okoliczności i przyczyn. Zespół dokonuje oględzin miejsca zdarzenia, wysłuchuje wyjaśnień poszkodowanego (o ile stan zdrowia na to pozwala) i świadków, w razie potrzeby zasięga opinii lekarza.
4. Sporządzenie protokołu powypadkowego. Termin: nie później niż 14 dni od dnia uzyskania przez zespół zawiadomienia o wypadku. Przekroczenie terminu jest dopuszczalne tylko z uzasadnionych powodów, które zespół musi opisać w protokole.
5. Zapoznanie poszkodowanego z treścią protokołu i możliwość zgłoszenia zastrzeżeń przed jego zatwierdzeniem.
6. Zatwierdzenie protokołu przez pracodawcę - nie później niż w terminie 5 dni od dnia jego sporządzenia. Jeśli poszkodowany zgłosił zasadne zastrzeżenia, pracodawca zwraca protokół zespołowi, który ma kolejne 5 dni na jego uzupełnienie i sporządzenie nowego dokumentu.
7. Doręczenie protokołu. Zatwierdzony protokół pracodawca bezzwłocznie dostarcza poszkodowanemu, a w razie wypadku śmiertelnego - rodzinie zmarłego pracownika.
8. Statystyczna karta wypadku (Z-KW) dla GUS. Część I karty należy przekazać nie później niż do 15. dnia roboczego miesiąca następującego po miesiącu, w którym zatwierdzono protokół.
Ile trzeba przechowywać dokumentację powypadkową
Kodeks pracy nakłada na pracodawcę obowiązek przechowywania protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku wraz z pozostałą dokumentacją powypadkową przez 10 lat. To znacznie dłużej niż większość dokumentacji kadrowej - w tym okresie protokoły, statystyczne karty wypadku i sam rejestr muszą być dostępne do wglądu, między innymi na potrzeby kontroli PIP czy ewentualnych roszczeń poszkodowanego.
W praktyce warto trzymać rejestr wypadków i powiązaną dokumentację w jednym, uporządkowanym miejscu - rozproszone protokoły w segregatorach poszczególnych działów to najczęstsza przyczyna braków wykrywanych dopiero podczas audytu.
Wypadek przy pracy a wymagania ISO 45001
Dla systemu zarządzania BHP wypadek to nie tylko obowiązek formalny wobec Kodeksu pracy - to również wejście do procesu ciągłego doskonalenia wymaganego przez normę. ISO 45001 w pkt 10.2 wymaga, aby każdy incydent został zbadany, a jego przyczyny źródłowe wyeliminowane działaniami korygującymi. Samo zamknięcie sprawy formalnym protokołem nie wystarczy.
Po każdym wypadku warto:
Wymagania dotyczące obowiązkowych procedur BHP w ISO 45001 wprost odwołują się do rejestru wypadków jako zapisu, który audytor sprawdzi w pierwszej kolejności. Równie często sprawdzana jest spójność między wypadkami a oceną ryzyka zawodowego - jeśli rejestr pokazuje powtarzające się zdarzenia na tym samym stanowisku, a ocena ryzyka nie została zaktualizowana, audytor odnotuje to jako bezpośrednią niezgodność.
Chcesz mieć procedury powypadkowe i rejestr ryzyka spójne z wymaganiami normy? Zaloguj się do ISO Forge.
Generator dokumentów ISO 45001 BHP
Pierwszy dokument za darmo. Bez karty kredytowej.
Generuj dokumenty ISO 45001 →